Stichting Saha

Wat doet Saha?

2014-02-14 19.15.28De overkoepelende organisatie van alle vrouwencoöperaties de U-GATS *) heeft het initiatief genomen om de strijd tegen de slechte gezondheidstoestand in Kaedi aan te binden. De vrouwen van de coöperaties kennen Mohamadou Tandia persoonlijk. Ze hebben hem als verpleegkundi

ge gevraagd om zijn deskundigheid én zijn contacten met financieringsbronnen in Nederland in te zetten voor de strijd om een betere gezondheidszorg.

Sinds een aantal jaren voert de regering een decentralisatie-politiek om capaciteitsproblemen in de regionale ziekenhuizen te bestrijden. Ieder departement heeft nu een gezondheidscentrum. Zo´n centrum bestaat uit een soort huisartsen-praktijk, dispensaire genoemd. Daaraan is soms een centrum voor moeder- en kindzorg gekoppeld. Het nieuwe systeem heeft enige verbetering gebracht. De levensverwachting in de periode van 2000 tot 2008 is gestegen van gemiddeld 51 naar 54 jaar. De kinder-en jeugdsterfte is afgenomen. Het gemiddelde geboortecijfer daalt.

Er zijn echter nog steeds grote problemen: het medisch personeel is laag geschoold en wordt onderbetaald. Ze zijn daardoor onvoldoende gemotiveerd en de lage beloning leidt o.a. tot corruptie.

In de gezondheidszorg wordt de nadruk gelegd op curatieve in plaats van op preventieve zorg. Er zijn te weinig middelen voor een goede gezondheidszorg en voor veel mensen is het niet te betalen. Omdat vrouwen moeilijk toegang hebben tot de zorg is de sterfte bij bevallingen groot. Vaccinatieprogramma’s lopen vaak niet goed. De meest voorkomende ziekten zijn: acute ademhalingsinfecties, diarree en aan diarree gerelateerde ziektes. Malaria, tuberculose en aids nemen toe. Ondervoeding komt bij kinderen veel voor. Meisjes in de regio worden bijna allemaal besneden.

In Kaedi (ongeveer 40.000 inwoners) is een regionaal ziekenhuis en er zijn 3 gezondheids-posten waarvan er twee een centrum voor moeder en kindzorg hebben. Bij een van de gezondheidsposten is ook het Rode Kruis gevestigd. Het Rode Kruis werkt samen met de overheid aan moeder- en kindzorg en een voedingsprogramma voor kinderen.


Lees hier meer over de gezondheidszorg in Mauretanië en Kaedi.

 

Moeder- en Kindcentrum (PMI)

(PMI= centre de Protection Maternelle et Infantile)

De eerste vraag van de vrouwen aan Mohamadou was hulp bij het opzetten van een moeder-kindcentrum. Saha heeft deze vraag samen met Mohamadou verder onderzocht. De meningen over het opzetten van een nieuw Moeder – Kindcentrum in Kaedi bleken verdeeld, de redenen van de vrouwen om dit te willen waren niet helemaal duidelijk. Daarbij waren er geen financiële middelen te vinden om dit te realiseren omdat de meeste Nederlandse fondsen niet actief zijn in Mauritanië.

 

Gezondheidsverzekering: Mutuelle de Santé

In de vergaderingen met invloedrijke personen in Kaedi en de vrouwen van de coöperaties heeft Mohamadou duidelijk gemaakt dat Saha geen geld kan krijgen van de grote organisaties in Nederland.
De financiële mogelijkheden om te kunnen ondersteunen zijn daardoor beperkt.
Naar aanleiding hiervan is in een vergadering van U-GATS door de vrouwen voorgesteld om een Mutuelle de Santé op te richten, een gezondheidsverzekering waarbij ieder lid van U-GATS zich kan aansluiten. Het is een georganiseerd systeem aan de hand van wettelijk vastgestelde regels. De bijdrage is verplicht. Vrouwen kunnen in geval van zwangerschap, ziekte en wanneer ze medicijnen moeten kopen een beroep doen op deze verzekering.

In december 2010 heeft het bestuur van de Union-Gats definitief het besluit genomen om een “Mutuelle de Santé” op te richten. Alle vrouwen – aanwezig op de vergadering in januari 2011, hebben zich hierbij aangesloten. Er zijn meer dan 36 leden, iedereen heeft direct 100 (UM 360 UM) ingelegd. Saha heeft 1000 euro gedoneerd.

Begin 2014 werd duidelijk dat er eerst aandacht besteed moest worden aan de organisatie van de U- Gatts zelf. Doordat het bestuur van de Ugatts niet goed functioneert stagneert de verdere ontwikkeling van de Mutuelle de Sante; het aantal leden blijft constant, nog steeds zijn niet alle overeenkomsten met gezondheidscentra en -posten getekend, het carnet (boekje) dat bij alle gezondheidsinstanties en apotheken gebruikt moet worden, is er nog niet. Besloten werd om één grote ruimte (Boetiek) dicht bij de markt te huren voor ontmoeting en activiteiten voor alle leden van de U-GATS. Hierdoor kon de organisatie als geheel beter gecontroleerd worden en de betrokkenheid en zelfstandigheid van de vrouwen vergroot. Helaas ontving Saha in mei 2015 het bericht dat de Boetiek gesloten werd. Ook voor Mohamadou kwam dit als een verrassing. Het is voor Saha tot nu toe niet helemaal duidelijk wat er precies gespeeld heeft. Er zijn alleen een aantal veronderstellingen. (zie verderop voor meer info over de Boetiek).

Om de vrouwen te ondersteunen bij het opzetten van de Mutuelle de Santé is de hulp ingeroepen van de ONG action: ONG Action is een door de overheid erkende Niet Gouvernementele Organisatie. Ze heeft meerdere projecten op het gebied van gezondheidszorg uitgevoerd in de Gorgol regio, o.a. met financiering van UNICEF en OXFAM.

Eind 2015 is het voorstel van ONG action voor de opzet van de Mutuelle de Santé, door de vrouwen geaccepteerd. ONG action heeft de ondersteuning van de Mutuelle de Santé als een van haar prioriteiten aangemerkt en hun team in Kaedi hiervoor gemobiliseerd.

Naar aanleiding van de sluiting van de Boetiek heeft Saha Mohamadou geadviseerd om het accent van zijn werkzaamheden te richten op de Mutuelle de Santé. Saha heeft daarbij wel haar zorgen geuit; gaat er met de Mutuelle de Sante niet hetzelfde gebeuren als met de Boetiek ? Volgens Mohamadou is de Mutuelle de Santé echter een project waar de vrouwen veel vertrouwen in hebben; het is concreet en het is voor de voorzitter van de U-gatts moeilijk om hier invloed op uit te oefenen of om dit te saboteren.

Lees hier meer over de Mutuelle de Santé.

Textielverven

Een groot deel van de coöperaties; verenigd in de U-Gats bestaan uit coöperaties van vrouwen die stof verven: de Teinturieres. De vrouwen hebben Saha gevraagd om het verfproces te helpen verbeteren.

De vrouwen zijn van plantaardige stoffen op chemische stoffen overgestapt omdat er steeds minder planten zijn door de toenemende droogte. Aan de grote vraag naar de geverfde stof is ook niet te voldoen met de traditionele manier en middelen.

2014-02-14 15.05.05 2014-02-14 15.16.43

 

De verf die ze gebruiken is niet bedoeld voor kleding, wat het precies is, is niet duidelijk. De vrouwen hebben last van de chemische stoffen, het heeft benauwdheid en uitslag tot gevolg. Zwangere vrouwen hebben ’s nachts ademhalingsproblemen. Veel vrouwen vragen zich af of problemen na de geboorte of tijdens de bevalling veroorzaakt worden door deze chemische stoffen. Ook zijn er vrouwen met oogproblemen; ze gebruiken tijdens het verven geen bril of masker, handschoenen hebben ze af en toe. Het afvalwater van de chemische verfstoffen wordt op straat of de binnenplaats gegooid. Hier komen muggen op af wat weer malaria tot gevolg heeft.

Djeyni, de vrouw van Mohamadou, heeft in Nederland al proeven gedaan met Dylon verf. Dit is een niet -chemische verf. De resultaten waren goed. Afgesproken werd om de verf -zodra Djeyni in Mauretanie zou zijn – bij de vrouwen te introduceren. Inmiddels heeft Djeyni een workshop gegeven over het gebruik en het belang van de nieuwe plantaardige verf. Hier namen meer dan 40 vrouwen aan deel. Daarna heeft iedere verf-coöperatie de verf meegenomen voor een demonstratie aan hun leden. De vrouwen zijn verbaasd dat je in plaats van soda, zout kunt gebruiken. Ze vragen zich wel af of deze verf geschikt is voor de typisch Mauritaanse stof “Bazin Riche” (katoenen damast ?) Het resultaat op deze stof is minder mooi dan bij de verf die nu gebruikt wordt. Ook voldoet de verf niet helemaal aan de kleursmaak van de klanten. In het kader van gezondheid en milieu vinden ze het wel belangrijk om de verf te gaan promoten. De vrouwen weten dat de verf die nu gebruikt wordt slecht is voor het milieu en voor hun eigen gezondheid . Ze zijn hier echter afhankelijk van wat hun inkomsten betreft.

Lees hier meer over de vrouwencoöperaties.

De Boetiek

In een van de vergadering van de U-Gats ( Februari 2014) kwamen verschillende ideeën voor nieuwe projecten naar voren: een Pharmacie Communautaire (gemeenschappelijke apotheek) een Banque Céréale (opslag voor granen) en een speeltuin voor de kinderen. Na veel overleg is besloten nog niet te starten met deze deels complexe activiteiten. Het werd voor Mohamadou steeds duidelijker dat de UGATS een ingewikkelde organisatie is die niet goed functioneert. De leden vinden dat ze te weinig invloed hebben op de organisatie en dat vermindert de motivatie. Daarbij bepalen de mannen teveel wat er gebeurt. Mohamadou heeft als voorwaarde gesteld dat de Union-Gats (UGATS) eerst een goed fundament moet krijgen voor er aan nieuwe activiteiten begonnen wordt.

Besloten werd om een Boetiek te openen; één grote ruimte dicht bij de markt waar de zelf geverfde stoffen verkocht zouden worden en waar alle leden van de UGATS konden samen komen voor activiteiten, vergaderingen etc. Doel hiervan was om de vrouwen meer te betrekken bij de organisatie. Gehoopt werd dat de invloed van de voorzitter van de Ugats hierdoor zou afnemen.

Op 11 mei 2014 werd de boetiek geopend en helaas op 15-05-2015 al weer gesloten. Saha weet nog steeds niet goed wat de doorslaggevende reden is geweest om de Boetiek te sluiten. De Boetiek was een initiatief van de U-gats vrouwen zelf. Door het maken van een ondernemingsplan met vragen over doel, doelgroepen, markt, organisatie, en financieel plan was goed nagedacht over de opzet van de Boetiek.
In de loop van de tijd bleek wel dat de Boetiek vooral op organisatorisch en financieel gebied veel ondersteuning nodig had van Mohamadou. Het plan was om de vrouwen die de financiële taken moesten uitvoeren te gaan scholen. Mohamadou was op zoek naar iemand die dit kon gaan doengeven. De verbazing van het bestuur van Saha was dan ook groot toen het bericht kwam dat de Boetiek gesloten werd. Ook Mohamadou is erg van geschrokken en teleurgesteld. Hij had dit niet verwacht en kon in eerste instantie ook niet duidelijk zeggen wat er precies gebeurd was.                                                                                                                                                            

Een mogelijke aanleiding voor de sluiting van de boetiek kan zijn dat vanaf 15 mei 2015 de vrouwen zelf de huur van het pand moesten gaan betalen. Hier waren de vrouwen tot dan toe niet mee bezig geweest. Het vermoeden is dat de voorzitster een belangrijke rol heeft gespeeld in de beslissing om de boetiek te sluiten; het geld voor de huur zou het U-gats potje gehaald moeten worden. Volgens Mohamadou vond een deel van de vrouwen de boetiek van belang. Een ander deel had er geen vertrouwen in zolang de voorzitter van de U-gats geen opening van zaken geeft. Volgens Mohamadou is het vertrouwen in UGATS-voorzitter zo beschadigd en haar invloed zo groot dat er een aantal Ugats-leden hun stem bij de bijeenkomsten niet uitspreekt.

Ook het advies van Mohamadou is om nu alle aandacht te richten op de Mutuele de Santé en om te investeren in kennis (trainingen/cursussen). Indien nodig kunnen de coöperatieven apart, n.a.v. een duidelijk vraag, ondersteunt worden. De U-gats is dan wel de overkoepelende organisatie maar functioneert niet als zodanig. De vrouwen voelen zich verantwoordelijker voor hun eigen coöperatief dan voor de U-gats.

Mohamadou is bezig om de financiën van de boetiek zo goed mogelijk af te handelen.

 

In de jaarverslagen van Saha vindt u inhoudelijke en financiële informatie.

JAARVERSLAG 2017

JAARVERSLAG 2016

JAARVERSLAG 2015

JAARVERSLAG 2014

JAARVERSLAG 2013

JAARVERSLAG 2012

JAARVERSLAG 2011

JAARVERSLAG 2010