Stichting Saha

Meer over de Mutuelle de Santé

Een Mutuelle de Santé is een onderlinge verzekering tegen ziektekosten. De opzet hiervan is te vergelijken met hoe in Nederland de ziekenfondsen zijn ontstaan. In Mauritanië (en ook in veel andere landen in Afrika), profiteren alleen ambtenaren van een verzekering voor ziektekosten. Mensen die niet in overheidsdienst zijn hebben daarom een aantal decennia geleden de Mutuelle de Santé opgericht.  Het doel van de Mutuelle de Santé is om de gezondheidszorg voor iedereen toegankelijker te maken om zo de gezondheid te verbeteren.

Bestuur
De Mutuelle de Santé  heeft een bestuur met (vice-) voorzitter, secretaris, penningmeester en meerdere leden. Leden van U-GATS bestuur konden zich niet opgeven voor het bestuur van de  Mutuelle de Santé . Reden hiervan is dat de zeggenschap verdeeld moet worden. De taak verdeling is gemaakt op basis van gealfabetiseerd zijn, ervaring en persoonlijkheid. De nieuwe bestuursleden zijn unaniem door de groep gekozen. Het  “Mutuelle”-bestuur is verantwoordelijk voor de bij-/afschrijvingen en het carnet (zie verder).
Ieder maand gaan de betalingen naar de ‘trésorière’ (penningmeester), die vervolgens het totaal bedrag op de nieuw geopende rekening stort.

Controlerend team:
Naast het bestuur van de  Mutuelle de Santé is er een controlerend team dat bestaat uit 3 leden: wanneer er een declaratie wordt ingeleverd controleren zij wat er precies gedaan is in het ziekenhuis, gezondheidsposten en moeder en kindcentrum. Zij checken ook de recepten (naam, prijs, geldigheid).
Deze leden worden gezien als directe, transparante en ervaren mensen. Zij kunnen lezen en schrijven en hebben veel affiniteit met overheids-instanties, het zijn vrouwen die actief zijn binnen de U-GATS.

Er is een ondersteunend/adviesbureau: Membres d’accompagnement ofwel conseil d’administration. De leden hebben zich vrijwillig opgegeven en zijn geaccepteerd door de U-GATS. Zij hebben een adviserende functie.

Het lidmaatschap
Iedere deelneemster, lid van U-GATS, betaalt na het inlegbedrag een maandelijks bijdrage van 100 UM/persoon. Om gebruikt te kunnen maken van de Mutuelle moet de verzekerde minimaal 3 maanden betaald hebben. Omdat de prijzen van de zorg omhoog kunnen gaan is het lidmaatschap één jaar geldig. Er is een  opzegtermijn van 3 maanden. Wanneer iemand een betalingsachterstand heeft, is er geen recht op vergoeding.

Convention (contract)
Er worden contracten afgesloten met het ziekenhuis, de gezondheidsposten, moeder en kindcentra  , apotheek en andere deelnemers. Hierin komt te staan hoeveel er vergoed wordt van een bepaalde behandeling of onderzoek en op welke manier er betaald wordt.
Aan het ziekenhuis wordt een borg van 50.000 UM betaald; een garantie voor het geval de rekeningen niet betaald worden.

Carnet (boekje)
Er wordt een boekje gemaakt met naam, foto en nummer van de deelnemer van de Mutuelle de Santé. Bij het carnet zit een formulier dat door de behandelaar worden ingevuld waarna het bij de penningmeester van de Mutuelle wordt ingeleverd.

De contracten en boekjes zijn opgesteld op basis van modellen zoals die veel gebruikt worden in andere Afrikaanse landen.

ONG-ACTIONS (een belangrijke projectpartner van SAHA) heeft een adviserende rol t.a.v. de nieuwe bestuursleden van UGATS/Mutuelle de Santé.

Slotwoorden van de nieuwe voorzitter van de Mutuelle de Santé: Maro Sydi Wague:
‘Dank aan Saha Holland en Mohamadou voor deze geweldig ondersteuning. Het zal goed komen en de Mutuelle zal positief groeien zoals U-gats zich tot 24 coöperatieven heeft kunnen ontwikkelen. Met de steun van God (inCha Allah!), Madou Abdoulaye Tandia (gepensioneerd verpleegkundige) en  Samba Amara Koita (dit zijn belangrijke ondersteunende figuren Madou werkt nog steeds voor de DRASS (regionale departementale gezondheidszorg), zullen ons doel bereiken en worden Saha en Mohamadou niet teleurgesteld.’

Nu Mohamadou in Kaedi werkt (september 2013) kan hij de voortgang van het project van nabij volgen. Hij constateerde al snel dat de Mutuelle de Santé maar moeizaam van de grond komt. Hij heeft zijn teleurstelling geuit over de trage voortgang. Het aantal leden blijft constant, nog steeds zijn niet alle overeenkomsten met gezondheidscentra en -posten getekend, het carnet (boekje) dat bij alle gezondheidsinstanties en apotheken gebruikt moet worden, is er nog niet. Voor het boekje (carnet) gedrukt kan worden moet de Préfet van Kaedi (die over civiele documenten gaat) zijn akkoord geven. Dit kost 120 euro.

Het wordt steeds duidelijker dat de bestuursleden van de Mutuelle onvoldoende functioneren. Mohamadou heeft het idee dat er voor de vrouwen bepaalde belemmeringen zijn waardoor ze niet  actief aan de slag gaan. Het is niet duidelijk wat er precies gebeurt. De man-vrouw verhouding kan een rol spelen; meestal regelen de mannen dit soort zaken. Verder hebben de vrouwen niet genoeg kennis en ervaring om b.v. administratieve taken uit te voeren. De bestuursleden van de Mutuelle zijn jongere vrouwen. Zij zeggen de Mutuelle erg belangrijk te vinden maar zijn afwachtend en durven weinig inbreng te hebben in het veelal uit oudere en daardoor belangrijkere vrouwen bestaande bestuur van de U-gats.

Er werd door een van de belangrijke mannen (Samba) voorgesteld om een nieuwe activiteit te beginnen. Mohamadou heeft duidelijk gemaakt het hier niet mee eens te zijn. De vrouwen zelf hebben voor de Mutuelle de Santé gekozen. Saha wil eerst weten wat  er precies aan de hand is om daarna gezamenlijk oplossingen te zoeken voor de problemen die de ontwikkeling van de Mutuelle tegenhouden. De kans is groot dat de belemmeringen ook bij  nieuwe activiteiten een rol zullen spelen.

Mohamadou heeft in Nouakchot met Yacoub van de ONG Action gesproken over de problemen van het project van Saha in Kaedi. Yacoub kent de vrouwen in Kaedi en heeft ervaring met deze problemen. Het gaat er niet om dat de vrouwen niet gemotiveerd zijn maar het gaat om taboes, het ontbreken van openheid en duidelijkheid, verschillende belangen etc.

Yacoub heeft zijn hulp aangeboden. Hij wil de vrouwen van het bestuur van de Mutuelle gaan superviseren en handvatten geven om hun taken te kunnen uitvoeren. Hij doet dit met meer projecten in andere steden. Omdat hij de Mutuelle van groot belang vindt zal hij dit gratis doen. Mohamadou  gaat dit aanbod met de vrouwen bespreken.

Juni 2014 De medecin-chef, hoofd van  alle gezondheidscentra van Kaedi, heeft  inmiddels de convention getekend. Mohamadou heeft samen met oud-verpleger Madou de arts uitleg gegeven over de Mutuelle.

Binnenkort (november 2014)  woont Yacoub van  ONG Action de vergadering van Ugatts bij.  Action presenteert dan een plan van aanpak voor de Mutuelle de Santé. ONG Action gaat de vrouwen superviseren en trainen. Het wordt daarom voorlopig een onderdeel van de ONG Action. Wanneer de Mutuelle goed functioneert krijgen de vrouwen de autonomie over de Mutuelle terug. Mohamadou wil hier een samenwerkingsovereenkomst voor opstellen.